{"id":2032,"date":"2021-07-16T01:53:40","date_gmt":"2021-07-15T23:53:40","guid":{"rendered":"http:\/\/sylwester-ambroziak.com\/?page_id=2032"},"modified":"2021-07-16T01:53:41","modified_gmt":"2021-07-15T23:53:41","slug":"wladyslaw-kazmierczak-rzezba-jako-milosc-bezgraniczna","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wladyslaw-kazmierczak-rzezba-jako-milosc-bezgraniczna\/","title":{"rendered":"W\u0142adys\u0142aw Ka\u017amierczak \u201eRze\u017aba jako mi\u0142o\u015b\u0107 bezgraniczna\u201d"},"content":{"rendered":"\n

W\u0142adys\u0142aw Ka\u017amierczak <\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u201eRze\u017aba jako mi\u0142o\u015b\u0107 bezgraniczna\u201d, \u201eEXIT\u201d 3(59) 2004 str. 3470 \u2013 3473<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rze\u017aby Sylwestra Ambroziaka, jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 zajmuje wyj\u0105tkowe miejsce w sztuce. Nie tylko w sztuce tworzonej w Polsce. Ale na \u015bwiecie, w Europie. Na czym polega ta wyj\u0105tkowo\u015b\u0107? Polega przede wszystkim na zdecydowanie oryginalnym m\u00f3wieniu o cz\u0142owieku. Tzn. na prezentacji takiego punktu widzenia, kt\u00f3ry prawie w og\u00f3le nie wyst\u0119puje ju\u017c we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie. Albo wyst\u0119puje szczeg\u00f3lnie rzadko. Jak ruch hippis\u00f3w i Woodstock. Jak John Lennon czy George Harrison. Lub w jak odleg\u0142ej historii misja \u015bw. Franciszka ze swoj\u0105 mi\u0142o\u015bci\u0105 do ludzi i zwierz\u0105t. 
Rze\u017aby Ambroziaka s\u0105 rze\u017abami antropologicznymi. S\u0105 takie, jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 rze\u017ab na \u015bwiecie. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 jedynie tym, \u017ce m\u00f3wi\u0105 nam o cz\u0142owieku z mi\u0142o\u015bci\u0105 bezgraniczn\u0105. O ka\u017cdym cz\u0142owieku. M\u00f3wi\u0105 nam o jego bezradno\u015bci, samotno\u015bci i wyciszonych, sekretnych emocjach. M\u00f3wi\u0105 nam, \u017ce wszystko to co mamy, to nasze cia\u0142o, kt\u00f3re szybko przemija. \u017be jeste\u015bmy chwilowymi, groteskowymi posiadaczami jakiej\u015b cielesno\u015bci. \u017be najpierw jeste\u015bmy apolityczni, areligijni, akulturowi i aspo\u0142eczni. \u017be jeste\u015bmy tylko lud\u017ami. \u017be w gruncie rzeczy w og\u00f3le si\u0119 nie r\u00f3\u017cnimy. I jeste\u015bmy o tym coraz bardziej przekonani, kiedy ogl\u0105damy kolejne rze\u017aby artysty. 
Tylko, \u017ce w t\u0105 elementarn\u0105 prawd\u0119 w\u0105tpi wielu ludzi. W\u0105tpi wiele kraj\u00f3w, miast i narod\u00f3w. A w\u0142a\u015bciwie, to ka\u017cdy z nas w\u0105tpi. I mo\u017cemy zaraz doda\u0107, \u017ce wszystkie nieszcz\u0119\u015bcia tego \u015bwiata bior\u0105 si\u0119 z niezgody na tak postawion\u0105 tez\u0119. Niezgody na wypowiedzenie do\u015b\u0107 oczywistego stwierdzenia: wszyscy jeste\u015bmy tacy sami – bezbronni, samotni, zagubieni. We wszech\u015bwiecie i w\u015br\u00f3d bliskich. Paradoksalnie, do innego – nieprzyjaznego – my\u015blenia o innych ludziach jeste\u015bmy codziennie zmuszani przez religi\u0119, polityk\u0119, kultur\u0119, obyczaje, spo\u0142eczne hierarchie i zasady. Jeste\u015bmy moralnie zobligowani do tworzenia absurdalnych roszcze\u0144 m\u00f3wi\u0105cych o naszej wyj\u0105tkowo\u015bci czy wielko\u015bci i do szukania uzasadnie\u0144, by zdoby\u0107 „jak\u0105\u015b moc” i poni\u017cy\u0107 innych. By nie kocha\u0107 innych ludzi. 
Artysta dokona\u0142 dla siebie, na u\u017cytek swojej misji, do\u015b\u0107 intryguj\u0105cego odkrycia. Post\u0105pi\u0142 dok\u0142adnie odwrotnie, ni\u017c rze\u017abiarze w staro\u017cytnym Egipcie. Zamiast szukania cech indywidualnych ka\u017cdej postaci zacz\u0105\u0142 szuka\u0107 cech wsp\u00f3lnych. Wynalaz\u0142 dla nas wsp\u00f3ln\u0105 twarz. Wsp\u00f3lne oczy i nosy. Wsp\u00f3lne usta. Wynalaz\u0142 wsp\u00f3ln\u0105 g\u0142ow\u0119 dla ludzi. Znacznie wi\u0119ksz\u0105. Wsp\u00f3lne nogi, tu\u0142\u00f3w i ramiona. I podobn\u0105, mi\u0119kk\u0105, ludzk\u0105 form\u0119. Oczywi\u015bcie wiemy, \u017ce takich ludzi nie ma naprawd\u0119. 
Jakby przy okazji, zauwa\u017cy\u0142em w rze\u017abach Ambroziaka nietypow\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107. Jego rze\u017aby trzeba ogl\u0105da\u0107 bezpo\u015brednio. Osobi\u015bcie. Dopiero w bezpo\u015brednim kontakcie wyzwalaj\u0105 one swoj\u0105 si\u0142\u0119. Ka\u017cda fotografia – nawet najlepsza – oszukuje nas. Nie pokazuje nam proporcji rze\u017ab w relacji z naszym cia\u0142em. A w\u0142a\u015bnie intryguj\u0105ce i cenne jest zaburzenie tych proporcji – niekoherentno\u015b\u0107 z rzeczywisto\u015bci\u0105. Fotografia nie uwidacznia nam subtelnych r\u00f3\u017cnic fakturalnych, kolorystycznych, kt\u00f3re s\u0105 r\u00f3wnie istotnym i znacz\u0105cym aspektem tych rze\u017ab. 
Pozostaje jeszcze kwestia inspiracji i umieszczenia tw\u00f3rczo\u015bci artysty w\u015br\u00f3d wsp\u00f3\u0142czesnych tendencji w sztuce. No w\u0142a\u015bnie, i tutaj mamy k\u0142opot. \u0141atwiej by\u0142oby nam znale\u017a\u0107 podobne my\u015blenie formalne w malarstwie i rysunku. By\u0107 mo\u017ce idea „uniwersalnego cz\u0142owieka” istnia\u0142a wcze\u015bniej w rze\u017abie afryka\u0144skiej, by\u0107 mo\u017ce wp\u0142yw dramatycznego, ekspresjonistycznego my\u015blenia artyst\u00f3w z lat 80-tych by\u0142 w przypadku tej tw\u00f3rczo\u015bci bardzo wa\u017cny. Ale widzimy te\u017c wp\u0142yw rze\u017aby ludowej z naszego kr\u0119gu kulturowego i poniek\u0105d wp\u0142yw tw\u00f3rczo\u015bci Jerzego Beresia, kt\u00f3ry ju\u017c w latach 60-tych uciek\u0142 od klasycznego my\u015blenia o formie rze\u017abiarskiej zaburzaj\u0105c wyobra\u017cenie wszystkich, jak powinna wygl\u0105da\u0107 rze\u017aba. Zreszt\u0105 precyzyjna identyfikacja formalna nie jest ju\u017c a\u017c tak wa\u017cna, je\u015bli artysta m\u00f3wi o rzeczach donios\u0142ych. 
Mo\u017cemy jedynie stwierdzi\u0107, \u017ce rze\u017aby Ambroziaka s\u0105 wstrz\u0105saj\u0105ce, pora\u017caj\u0105ce wr\u0119cz, poniewa\u017c ca\u0142kowicie nie s\u0105 podobne do swojego \u015brodowiska. Tj. do swojej dyscypliny – rze\u017aby. Neguj\u0105 wielk\u0105 tradycj\u0119 rze\u017aby zwi\u0105zanej z w\u0142adz\u0105, patetyczn\u0105 histori\u0105 narod\u00f3w i jej bohater\u00f3w. S\u0105 dok\u0142adn\u0105 odwrotno\u015bci\u0105 poszukiwania i prezentowania wszelkiego patosu. Nie maj\u0105 te\u017c nic wsp\u00f3lnego z wielk\u0105 tradycj\u0105 modernistyczn\u0105. Nie wiemy, nie jeste\u015bmy przekonani, czy jego rze\u017aby zbli\u017caj\u0105 si\u0119 do postmodernistycznego my\u015blenia o sztuce. By\u0107 mo\u017ce. Wa\u017cniejsze jest inne odniesienie, kt\u00f3re wymienili\u015bmy na pocz\u0105tku: zbli\u017caj\u0105 nas do my\u015blenia o cz\u0142owieku z mi\u0142o\u015bci\u0105 bezgraniczn\u0105. 
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W\u0142adys\u0142aw Ka\u017amierczak \u201eRze\u017aba jako mi\u0142o\u015b\u0107 bezgraniczna\u201d, \u201eEXIT\u201d 3(59) 2004 str. 3470 \u2013 3473 Rze\u017aby Sylwestra Ambroziaka, jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 zajmuje wyj\u0105tkowe miejsce w sztuce. Nie tylko w sztuce tworzonej w Polsce. Ale na \u015bwiecie, w Europie. Na czym polega ta wyj\u0105tkowo\u015b\u0107? Polega przede wszystkim na zdecydowanie oryginalnym m\u00f3wieniu o cz\u0142owieku. Tzn. na prezentacji takiego punktu widzenia, … Czytaj dalej W\u0142adys\u0142aw Ka\u017amierczak \u201eRze\u017aba jako mi\u0142o\u015b\u0107 bezgraniczna\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-2032","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2032","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2032"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2032\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2033,"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2032\/revisions\/2033"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sylwester-ambroziak.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2032"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}